Stan realizacji
Realizacja programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej (FEPW) przebiega w bardzo dobrym tempie. Do tej pory przeprowadzono 44 nabory, których łączny budżet wyniósł 12,23 mld zł. Beneficjenci podpisali 1,4 tys. umów o dofinansowanie projektów o wartości 9,45 mld zł, z czego 8,97 mld zł pochodzi z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR). To stawia program FEPW na pierwszym miejscu pośród krajowych i regionalnych programów, z wykorzystaniem alokacji na poziomie blisko 80 proc.
Kryteria wyboru projektów dla działania Mieszkalnictwo społeczne
Podczas posiedzenia Komitet Monitorujący zatwierdził kryteria wyboru projektów dla działania – 8.1 Mieszkalnictwo społeczne. To nowy obszar wsparcia w programie FEPW 2021-2027. Jego celem jest stworzenie w Polsce Wschodniej systemu finansowania inwestycji w mieszkania na wynajem o przystępnym czynszu. Podmioty takie jak towarzystwa budownictwa społecznego (TBS), społeczne inicjatywy mieszkaniowe (SIM), spółdzielnie mieszkaniowe i spółki gminne, otrzymają dotacje na uzupełnienie wkładu własnego do preferencyjnych kredytów Banku Gospodarstwa Krajowego.
W efekcie oczekiwana jest większa liczba inwestycji, a dla mieszkańców – większa podaż mieszkań o przystępnym czynszu. Wsparta zostanie budowa, przebudowa lub przekształcanie obiektów na cele mieszkaniowe. Konieczne będzie zachowanie wysokich standardów energetycznych tworzonych mieszkań – co w praktyce oznaczać będzie niższe rachunki dla ich mieszkańców.
Na ten cel przeznaczono 422 mln zł (100 mln euro). Wdrażaniem zajmie się Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK). Wybór projektów odbędzie się w trybie konkurencyjnym.
Zmiana programu FEPW
Już wcześniej, w trybie obiegowym, Komitet Monitorujący zatwierdził kryteria wyboru projektów dla drugiego nowego działania w programie – 7.1 Odporna mobilność cywilna i wojskowa.
Działanie 7.1. skupia się na poprawie mobilności podwójnego przeznaczenia – cywilnego i wojskowego. To reakcja na zagrożenia geopolityczne, zwłaszcza w regionach graniczących z Rosją, Białorusią i Ukrainą. Wsparcie pomoże wzmocnić sieć kolejową w Polsce Wschodniej i jej rolę, jako korytarza humanitarnego oraz logistycznego. Inwestycje obejmą m.in. odpowiednią przebudowę układów torowych i infrastruktury stacyjnej, również przystosowanej do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, budowę lub przebudowę obiektów inżynieryjnych – mostów, tuneli czy przejść podziemnych. Projekty obejmą również systemy zarządzania ruchem kolejowym i elektryfikację.
Beneficjentem będą PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Planowane inwestycje w tym obszarze wyniosą 883 mln zł (209 mln euro).
Zmiany w programie zostały wprowadzone w wyniku przeglądu w połowie realizacji programu. Są one odpowiedzią na zidentyfikowane, aktualne wyzwania, związane zarówno z sytuacją geopolityczną, jak i rosnącymi potrzebami mieszkańców w zakresie mieszkań o dostępnym czynszu. Na realizację nowych działań przeznaczono wolne środki w programie. Komisja Europejska zatwierdziła zmiany 4 marca br.
Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027
Program Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej to kontynuacja wsparcia dla wschodnich województw, aby przyspieszyć ich rozwój. Program jest finansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Program służy utrwaleniu warunków sprzyjających konkurencyjności gospodarki oraz wyższej jakości życia w sześciu województwach Polski Wschodniej: warmińsko-mazurskim, podlaskim, lubelskim, świętokrzyskim, podkarpackim oraz mazowieckim (bez Warszawy i 9 otaczających ją powiatów).
Z programu dofinansowywane są projekty nastawione na rozwój biznesu, adaptację miast do zmian klimatu, rozwój niskoemisyjnej mobilności miejskiej, ochronę bioróżnorodności, rozwój inteligentnych sieci dystrybucji energii, zwiększenie dostępności kolejowej i drogowej oraz rozwój zrównoważonej turystyki. Budżet programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej na lata 2021-2027 to 2,65 mld euro.